Yozgat’ta zaman yolculuğu: Demir Çağı’nın metropolü Kerkenes

Yozgat’ın Sorgun ilçesi Şahmuratlı köyündeki Kerkenes Harabelerinde yüzey araştırmaları ve kazı çalışmaları devam ediyor. Şu ana kadar sürdürülen kazı çalışmalarından elde edilen buluntular dünyanın birçok yerinden objeler içeriyor.

Profesör Scott Branting’in kazı başkanı olduğu ekipte Soran Avcil konservatör olarak görev yapıyor. 20 kişiden oluşan ekipte Kanada, Avusturalya, Hollanda, Fransa gibi ülkelerden katılan öğrenciler bulunuyor. Geçtiğimiz yıl Afrika, Kenya ve Meksika’dan da öğrencilerin uygulamalı eğitim aldığı ve saha incelemeleri yaptığı antik kentte her bölümden alınan toprak örnekleri adeta milimetrik düzeyde incelemelerden geçiyor.

Alandaki toprak örneklerinden toplanan küçük parçalar depoya geliyor, ayıklanıyor, elemeden geçiyor. Parçalar bir araya gelerek bütün haline geliyor, dekor oluşturuyor. Bazen hayvan figürleri ortaya çıkıyor. Kazı çalışmasının yapıldığı alan kare şeklinde bölümlere ayrılıyor. Haritalandırıldıktan sonra birleşme ihtimali yüksek bölümler bir araya getiriliyor ve konservasyonu devam ettiriliyor. Her bir metrekare bölümden alınan toprak örnekleri, kazı alanında çalışmalar yapanlar tarafından fildişi, kemik, seramik, metal gibi bütün parçaları ayıklanıp laboratuvara gönderiliyor. "Şu anda 2 bin metrekareden daha fazla alan açılmış durumda"

Kerkenes Kazı Başkanı Profesör Scott Branting "Kerkenes Kazısı 1928’lerde başlıyor, ilk kazının başladığı zaman. Daha sonrasında modern zamanlarda 1993 yılında tekrardan başlıyor. Şu anda kazdığımız alan 8 numaralı yapı grubundaki kazı çalışmaları devam ediyor. 1998’de bu yapı grubundaki ön çalışmalar başlıyor. 2011 yılında da oradaki kazı çalışmaları başlıyor. Şu anda aynı yapı grubunda 2 bin metrekareden daha fazla alan açılmış durumda. Bu yapı grubunda çok sayıda fildişi, kemik objeler, boynuz ele geçirildi. Buradaki buluntuların nereden geldiği hakkında bilgi sahibiyiz. Bulunulan amberlerin Baltık bölgesinden geldiği düşünülmekte. Fildişi objeler ise Suriye ya da Kuzey Afrika’dan gelmiş olabileceği düşünülüyor. Dünyanın birçok yerinden objeler Yozgat’ta bulundu" diyerek açılan alandaki buluntulardan söz etti. "Frig şehri olduğunu söyleyebiliyoruz"

Kerkenes’teki kalıntıların tarihine değinen Profesör Branting sözlerini şöyle sürdürdü:

"Dünyada bilinen şu andaki dönemi kapsayan en büyük yapı planına sahibiz şu an. 5 binden fazla yapı ki açılacaklarla beraber 12 bin yapıyı tespit etmeyi umuyoruz. Kerkenes’ten çıkan buluntularımızı Yozgat Müzesi’nde isteyen herkes görebilir. Buradan çıkan bütün buluntular Yozgat Müzesi’ne gidiyor. Kerkenes’ten çıkan buluntulara göre bunun bir Frig şehri olduğunu söyleyebiliyoruz. Elimizde yazılı buluntular, heykellerimiz var. Yaşanan dönemdeki seramik örneklerinin hepsi Frig dönemini işaret ediyor. Yönetici kesimin böyle olduğu söylenebilir. Ama diğer insanların nereden geldiği ya da karışıp karışmadığı hakkında şu anda çalışmalar devam ediyor. Bütün dünyadan gelen insanların oluşturduğu bir şehir de olabilir o dönem için."