Bir zamanlar bir vadide başlamıştı her şey.
Şelale konuşur, ırmak yolunu bulurdu.
Toprak kimseye ayrıcalık tanımaz,
Ağaçlar gölgesini herkese aynı uzatırdı.
İki insan bir ev kurmuştu orada,
Biraz sevgi, biraz emek,
Biraz da yarına duyulan inançla…
Sonra evler çoğaldı,
Yollar uzadı, meydanlar genişledi.
Küçük bir yerleşim,
Büyük bir şehrin hayaline dönüştü.
Yıllar geçti…
İnsanlar artık kendi yöneticilerini seçiyordu.
Sandıklar kuruluyor,
Oylar sayılıyor,
Demokrasi adına kürsüler hazırlanıyordu.
Herkesin sözü varmış gibi görünüyordu,
Herkesin hakkı varmış gibi anlatılıyordu.
Ama zamanla başka bir şey büyüdü şehrin içinde.
Kapılar herkese aynı açılmadı,
Teraziler herkesi aynı tartmadı.
Birilerinin yolu tanıdıklarla kısaldı,
Birilerinin ömrü beklemekle uzadı.
Hak edenler kapı önünde kalırken
Yakın duranlar başköşelere oturdu.
Adaletin adı vardı artık,
Ama kendisi her yerde bulunmuyordu.
Meydanlarda eşitlikten söz edildi,
Kapalı kapılar ardında paylar bölüşüldü.
Bir el diğerini yıkadı,
Bir makam ötekine gölge oldu.
Liyakat sessizce bavulunu toplarken
Sadakat en kıymetli meziyet sayıldı.
Ve şehir,
Kendi insanlarının gözleri önünde
Yavaş yavaş başka bir şeye dönüştü.
Önce sözlerin içi boşaldı,
Sonra güvenin duvarları çatladı.
Komşu komşunun derdini duymamaya,
İnsan insanın hakkını görmemeye başladı.
Bir başkasının kaybından kazanç sağlayanlar
Kendilerini başarılı sanıyordu.
Çürüme bazen kötü kokmazmış,
Bazen güzel cümlelerin arkasına saklanırmış.
Bazen bir imza kadar küçük,
Bazen bir suskunluk kadar büyük olurmuş.
Şehrin çocukları büyüyordu.
Okullarında adaleti öğreniyor,
Sokaklarında ayrıcalığı görüyordu.
Öğretilenle yaşanan arasındaki mesafe
Her geçen gün biraz daha açılıyordu.
Bir gün içlerinden biri sordu:
“Eğer herkes eşitse,
Neden bazı insanların hakkı daha değerli?”
Meydan sustu.
Kürsüler sustu.
Şelale bile bir anlığına
Kendi sesini dinler gibi oldu.
Oysa demokrasi yalnızca sandık değildi,
Birbirinin hakkını gözetebilmekti.
Yönetmek, yakınlarını yükseltmek değil,
Hiç tanımadığının hakkını da koruyabilmekti.
Bir şehrin büyüklüğü makamlarıyla değil,
İnsanına verdiği değerle ölçülürdü.
Şimdi şelale hâlâ akıyor,
Irmak hâlâ taşların arasından geçiyor.
Ağaçlar yine herkese gölge veriyor.
Doğa, insandan daha adil davranıyor.
Ve biz,
Bir zamanlar umutla kurulan bu şehrin
Değişen yüzüne bakarken düşünüyoruz:
Bir kenti betonla büyütebilirsiniz,
Meydanlarını mermerle süsleyebilirsiniz.
Ama adaleti küçültürseniz
En büyük şehri bile daraltırsınız.
Çünkü bir toplum
Bir günde çürümez;
Önce haksızlığa alışır,
Sonra suskunluğu erdem sanır,
En sonunda da kendi kaybını
Başkalarının kazancı zanneder.
Belki de artık yeniden hatırlamalıyız:
Şehirler yalnızca evlerden oluşmaz,
Devletler yalnızca makamlardan,
Demokrasi yalnızca seçimlerden…
Bir ülkeyi ayakta tutan,
Bir şehri yaşanır kılan,
İnsanı insan yapan
Adaletin kendisidir.
Ve şelale akmaya devam eder…
Sanki her damlasıyla sorar:
Bu kadar büyüttüğünüz şehirde,
İnsanlığınıza ne kadar yer bıraktınız?

Yorum yaz
Yorumları göster0 yorum
Yorumu bildir